КММА кардиологияны өнүктүрүүгө багытталган эл аралык француз–борбор азиялык программага кошулду
И.К. Ахунбаев атындагы Кыргыз мамлекеттик медициналык академиясы Франция, Казакстан жана Кыргыз Республикасын бириктирген кардиология тармагындагы эл аралык аймактык кызматташтык программасынын негизги катышуучуларынын бири болот. Долбоор Франциянын Европа жана тышкы иштер министрлиги тарабынан Le Fonds Équipe France (FEF) программасынын алкагында каржыланып, өлкөлөр ортосундагы медициналык, илимий жана билим берүү жаатындагы кызматташтыкты өнүктүрүүгө багытталган.
Программа дээрлик эки жылга эсептелип, адистерди даярдоону өркүндөтүүгө, илимий изилдөөлөрдү өнүктүрүүгө, кардиологиядагы заманбап технологияларды киргизүүгө жана эл аралык академиялык өнөктөштүктү чыңдоого багытталган комплекстүү иш-чараларды камтыйт.
Долбоордун алкагында эл аралык симпозиумдар, мастер-класстар, конференциялар, окуу сапарлары жана Франциядагы кесиптик стажировкалар уюштурулат. Аларга дарыгерлер, окутуучулар, илимий кызматкерлер жана клиникалык ординаторлор катышат. Өзгөчө көңүл интервенциялык кардиология, аритмология, жүрөк жетишсиздиги, балдар кардиологиясы, аялдардагы жүрөк-кан тамыр ооруларын дарылоо, ошондой эле күтүүсүз жүрөк токтоп калганда жардам көрсөтүү жана алдын алуу маселелерине бурулат.
Программанын маанилүү багыттарынын бири – илимий кызматташтыкты чыңдоо. Кыргызстандын адистери үчүн Франциянын алдыңкы илимий борборлорунда, анын ичинде Georges Pompidou European Hospital (HEGP) жана Inserm U970 – Paris Cardiovascular Research Center (PARCC) борборлорунда илимий стажировкалар каралган. Катышуучулар аялдардагы жүрөк-кан тамыр оорулары, сейрек кездешүүчү кан тамыр патологиялары, аритмология жана күтүүсүз жүрөк өлүмү сыяктуу заманбап кардиологиянын актуалдуу багыттары боюнча биргелешкен изилдөөлөрдү жүргүзүшөт.
Программа ошондой эле жүрөк токтоп калганда жардам көрсөтүүнүн улуттук стратегияларын өркүндөтүүгө багытталган иш-чараларды камтыйт. Автоматташтырылган сырткы дефибрилляторлордун учурдагы инфраструктурасына талдоо жүргүзүлүп, аларды табуу жана пайдалануу үчүн санариптик чечимдер иштелип чыгат. Ошондой эле калк арасында маалыматтык-агартуу кампаниялары өткөрүлүп, медициналык коомчулук менен мамлекеттик органдардын жана жарандык коомдун кызматташуусу кеңейтилет.
Долбоордун маанилүү бөлүгү катары жүрөк-кан тамыр ооруларын диагностикалоо жана дарылоонун заманбап технологияларын колдонуу боюнча француз–казак–кыргыз биргелешкен мастер-класстары уюштурулат. Алар инновациялык кан айланууну колдоочу аппараттарды жана электрокардиостимуляциянын жаңы ыкмаларын колдонууга арналат. Мындан тышкары, Франциянын алдыңкы кардиологдору жана кардиохирургдары Кыргызстанга келип, лекцияларды окуп, клиникалык талкууларды өткөрүп, кесиптик тажрыйба алмашышат.
Программанын илимий жетекчилери – Франциянын алдыңкы адистери: күтүүсүз жүрөк өлүмү боюнча дүйнөгө белгилүү эксперт, Париж-Сите университетинин, Georges Pompidou European Hospital (AP-HP) жана Франциянын Саламаттык сактоо жана медициналык изилдөөлөр улуттук институтунун (INSERM) профессору Элои Марижон, ошондой эле Париж-Сите университетинин профессору, анестезиолог-реаниматолог Лионель Ламо. Ал жүрөк токтоп калганда шашылыш жардам көрсөтүү жана экстракорпоралдык мембраналык оксигенацияны (ЭКМО) колдонуу боюнча дүйнөдөгү алдыңкы адистердин бири болуп саналат.
Кыргыз мамлекеттик медициналык академиясынын бул программага катышуусу окутуучулар менен дарыгерлердин квалификациясын жогорулатууга, илимий изилдөөлөрдү өнүктүрүүгө, алдыңкы медициналык технологияларды киргизүүгө жана Франция менен Казакстандын алдыңкы медициналык жана илимий мекемелери менен узак мөөнөттүү эл аралык кызматташтыкты бекемдөөгө жаңы мүмкүнчүлүктөрдү ачат.
Долбоордун ишке ашырылышы Кыргыз Республикасында кардиологиялык кызматты өнүктүрүүгө, жогорку квалификациялуу адистерди даярдоого жана жүрөк-кан тамыр оорулары менен жабыркаган бейтаптарга көрсөтүлүүчү медициналык жардамдын сапатын жогорулатууга олуттуу салым кошот.
КММАнын жаш изилдөөчүсү Францияда илимий стажировкадан өтөт
И.К. Ахунбаев атындагы Кыргыз мамлекеттик медициналык академиясынын кызматкери Анара Бердалиева молекулярдык медицина тармагындагы француз-кыргыз кызматташтыгынын алкагында ишке ашырылып жаткан эл аралык илимий-изилдөө программасынын катышуучусу болду.
2026-жылдын 20-сентябрынан 19-декабрына чейин ал Франциядагы Université Côte d’Azur университетинин INSERM U1065 илимий борборунда үч айлык илимий стажировкадан өтөт. Стажировка Франциянын Европа жана тышкы иштер министрлигинин Équipe France (FEF) фондунун каржылык колдоосу менен уюштурулган.
Стажировканын жүрүшүндө Анара Бердалиева француз окумуштуулары менен биргеликте Кыргызстандын дары өсүмдүктөрүн изилдөөгө арналган илимий долбоорлорго катышат. Долбоор молекулярдык медицина тармагында эл аралык илимий кызматташтыкты өнүктүрүүгө, алдыңкы билимдер жана технологиялар менен алмашууга, ошондой эле Франция менен Кыргыз Республикасынын илимий мекемелеринин ортосундагы өнөктөштүктү чыңдоого багытталган.
Программа толугу менен француз тарабы тарабынан каржыланат. SSHN мамлекеттик илимий стипендиясы эл аралык авиакаттамды, жашоо чыгымдарын, медициналык камсыздандырууну жана Францияда болгон бүткүл мезгилдеги күнүмдүк чыгымдарды толугу менен камтыйт.
КММАнын жаш изилдөөчүсүнүн бул программага катышуусу Академиянын илимий потенциалын өнүктүрүүдө, эл аралык кызматташтыкты кеңейтүүдө жана Франциянын алдыңкы илимий борборлору менен биргелешкен изилдөөлөрдү өнүктүрүүдө маанилүү кадам болуп саналат.